Evlilik birliği yalnızca eşler arasındaki ilişkiyi değil, eşlerin aileleriyle kurdukları sınırları da kapsar. Özellikle anne, baba, kardeş veya diğer yakınların evlilik birliğine sürekli müdahale etmesi; eşlerden birinin bu müdahalelere sessiz kalması veya müdahaleleri desteklemesi hâlinde boşanma davasında kusur değerlendirmesi gündeme gelebilir.
Ancak her aile içi tartışma ya da kayınvalide-kayınpeder anlaşmazlığı tek başına boşanma sebebi değildir. Önemli olan, müdahalenin evlilik birliğini ciddi biçimde etkilemesi ve eşlerden birinin bu müdahaleye karşı gerekli sınırı koymamasıdır.
Eşin Ailesinin Evliliğe Karışması Boşanma Sebebi Olabilir Mi?
Evet. Ailenin evlilik birliğine sürekli ve olumsuz şekilde müdahale etmesi, eşlerden birinin de buna sessiz kalması hâlinde bu davranış boşanma davasında kusur olarak değerlendirilebilir.
Yargıtay uygulamasında özellikle eşin ailesinin evliliğe müdahalesine sessiz kalması, bağımsız konut sağlamaması veya eşini ailesi karşısında korumaması kusur değerlendirmesine konu olabilmektedir. Örneğin Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 2022/11523 E., 2023/2891 K. sayılı kararına konu olayda erkeğe yüklenen kusurlar arasında “ailesinin müdahalesine sessiz kalmak” da yer almıştır.
Kayınvalidenin Evliliğe Müdahalesi Boşanma Sebebi Midir?
Kayınvalidenin veya kayınpederin eşlerin özel hayatına sürekli müdahale etmesi, ev içindeki kararları belirlemeye çalışması, eşlerden birini küçümsemesi veya evlilik içindeki tartışmalara doğrudan dahil olması somut olayın özelliklerine göre boşanma sebebi oluşturabilir.
Ancak burada hukuki sorumluluk doğrudan kayınvalide veya kayınpeder üzerinden değil, esas olarak eşin tutumu üzerinden değerlendirilir.
Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 11.06.2019 tarihli, 2019/2232 E. ve 2019/6944 K. sayılı kararında erkeğin ortak konutun manevi bağımsızlığını sağlayamadığı ve annesinin evliliğe olumsuz müdahalesine sessiz kaldığı kabul edilmiştir. Bu davranışların evlilik birliğinin temelinden sarsılmasında etkili olduğu değerlendirilmiştir.
Eş, Ailesinin Müdahalesine Sessiz Kalırsa Kusurlu Sayılır Mı?
Yargıtay kararlarında bu durum açık şekilde kusur olarak değerlendirilebilmektedir.
Eşin, ailesinin diğer eşe yönelik baskı, hakaret, aşağılama veya evlilik birliğine müdahale niteliğindeki davranışlarına karşı sessiz kalması; eşini korumaması veya müdahaleleri engellemek için makul bir tavır almaması boşanma davasında aleyhine değerlendirilebilir.
Bu nedenle “müdahaleyi ben yapmadım, ailem yaptı” savunması her durumda yeterli değildir. Eşin ailesinin davranışlarına karşı nasıl bir tutum sergilediği önemlidir.
Bağımsız Konut Sağlamamak Kusur Sayılır Mı?
Eşlerin ailelerle aynı evde veya aynı apartmanda yaşaması tek başına kusur değildir. Ancak aile müdahalesinin yoğun olduğu bir ortamda bağımsız aile düzeninin sağlanmaması ve diğer eşin sürekli baskı altında bırakılması kusur değerlendirmesine konu olabilir.
Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 04.07.2018 tarihli, 2016/21181 E. ve 2018/8614 K. sayılı kararında erkeğin bağımsız konut temin etmemesi ve ailesinin müdahalesine sessiz kalması boşanma bakımından dikkate alınmıştır.
Bu nedenle esas mesele yalnızca “ayrı ev tutulup tutulmadığı” değil, eşlerin evlilik birliğini bağımsız şekilde sürdürebilecek bir düzenin bulunup bulunmadığıdır.
Eşi Başka Damat veya Gelinle Kıyaslamak Kusur Sayılır Mı?
Ailenin sürekli olarak gelin veya damadı başka aile bireyleriyle karşılaştırması, küçük düşürmesi veya değersiz hissettirmesi evlilik birliği açısından ciddi sorunlara yol açabilir.
Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 20.06.2018 tarihli, 2016/20473 E. ve 2018/7725 K. sayılı kararında kadının, ailesinin evlilik birliğine müdahalelerine ve eşinin başka bir damatla kıyaslanmasına sessiz kalması kusur değerlendirmesine dahil edilmiştir.
Çocuk Yapılması Konusunda Aile Baskısı Boşanma Sebebi Olur Mu?
Eşlerin çocuk sahibi olup olmayacağı veya ne zaman çocuk sahibi olacakları öncelikle eşlerin birlikte vereceği bir karardır.
Aile büyüklerinin bu konuda baskı kurması, eşlerden birini suçlaması veya küçük düşürmesi ve diğer eşin de buna sessiz kalması boşanma davasında dikkate alınabilir.
Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 17.04.2018 tarihli, 2016/15797 E. ve 2018/5126 K. sayılı kararında annenin çocuk olmaması nedeniyle evlilik birliğine müdahalesine sessiz kalınması da kusur değerlendirmesinde yer almıştır.
Eşin Ailesinin Hakaretlerine Sessiz Kalmak Kusur Mudur?
Eşin anne, baba veya kardeşlerinin diğer eşe hakaret etmesi, aşağılaması veya küçük düşürücü ifadelerde bulunması ve eşin buna rağmen müdahale etmemesi kusur oluşturabilir.
Burada mahkeme, olayın tek seferlik mi yoksa sürekli mi olduğunu, kullanılan ifadelerin ağırlığını ve eşin olaya karşı tutumunu birlikte değerlendirir.
Aile bireylerinin birbirleriyle anlaşamaması tek başına boşanma sebebi değildir. Ancak sürekli hakaret, baskı veya aşağılayıcı davranışlar evlilik birliğini çekilmez hâle getirmişse durum farklıdır.
Ailenin Ekonomik Kararlara Müdahalesi Boşanma Sebebi Olabilir Mi?
Eşlerin kazançlarının nasıl kullanılacağı, ortak giderlerin nasıl karşılanacağı veya hangi malın alınacağı gibi konularda ailelerin tavsiye vermesi tek başına sorun oluşturmaz.
Ancak eşlerden birinin ekonomik kararlarını sürekli ailesine göre vermesi, eşini ekonomik konularda dışlaması veya ailesinin baskısıyla eşinin ihtiyaçlarını görmezden gelmesi ekonomik şiddet ve evlilik birliğine müdahale kapsamında değerlendirilebilir.
Bu tür durumlarda mahkeme yalnızca ailenin davranışına değil, eşin bu davranışlara ne ölçüde izin verdiğine bakacaktır.
Aile Müdahalesi Nasıl İspatlanır?
Aile müdahalesinin boşanma davasında ileri sürülmesi hâlinde bunun somut delillerle desteklenmesi önemlidir.
Tanık anlatımları, WhatsApp mesajları, SMS kayıtları, sosyal medya yazışmaları, ses veya görüntü kayıtlarının hukuka uygun şekilde elde edilmiş olması koşuluyla dosyaya sunulması mümkün olabilir.
Özellikle uzun süredir devam eden aile müdahalelerinde komşular, akrabalar, arkadaşlar veya olaylara doğrudan tanık olan kişilerin beyanları önem taşıyabilir.
Aile Müdahalesi Tek Başına Boşanmak İçin Yeterli Mi?
Her somut olay ayrı değerlendirilir.
Bir defaya mahsus tartışma veya aile büyüğünün görüş bildirmesi doğrudan boşanma sebebi olarak kabul edilmez. Buna karşılık sürekli müdahale, aşağılamalar, eş üzerinde baskı kurulması ve diğer eşin bu müdahalelere sessiz kalması evlilik birliğinin temelinden sarsıldığı sonucuna ulaşılmasında etkili olabilir.
Yargıtay kararlarında da temel yaklaşım, aile müdahalesinin yanı sıra eşin buna karşı tutumu ve evlilik üzerindeki somut etkisinin değerlendirilmesidir.
Sonuç
Eşin ailesinin evlilik birliğine müdahalesi her durumda tek başına boşanma sebebi değildir. Ancak müdahalelerin sürekli hâle gelmesi, eşler arasındaki ilişkiyi bozması ve eşlerden birinin bu duruma sessiz kalması hâlinde kusur gündeme gelebilir.
Özellikle eşin ailesinin hakaretlerine, baskılarına, ekonomik müdahalelerine veya evlilikle ilgili kararlara müdahalesine sessiz kalınması Yargıtay uygulamasında kusur olarak değerlendirilebilmektedir.
Boşanma davasında önemli olan yalnızca aile bireylerinin ne yaptığı değil, eşin kendi evlilik birliğini korumak adına nasıl bir tutum sergilediğidir.
Boşanma Davalarında Hukuki Destek
Aile müdahalesi, kusur tespiti, psikolojik şiddet, nafaka, velayet ve maddi-manevi tazminat talepleri her boşanma dosyasında somut olayın özelliklerine göre değerlendirilmelidir.
Umut Hukuk ve Danışmanlık
Av. Umutcan SARIKAYA
Telefon: 0542 547 48 51
Telefon: 0542 141 48 51
Adres: Gökevler Mah. 539 Sok. Oğuzkent Sitesi 1-F-8, Esenyurt / İstanbul
Web: avukatumutsarikaya.com
Esenyurt, Beylikdüzü, Bahçeşehir, Büyükçekmece, Avcılar ve İstanbul genelinde boşanma ve aile hukuku uyuşmazlıklarına ilişkin hukuki danışmanlık ve dava takip hizmeti sunulmaktadır.