Boşanma sonrasında velayet kendisine bırakılmayan anne veya babanın müşterek çocukla belirli gün ve saatlerde görüşmesine ilişkin mahkeme kararı verilebilir. Bu düzenleme hukukta çocukla kişisel ilişki kurulması olarak ifade edilmektedir.
Velayet sahibi ebeveynin mahkeme tarafından belirlenen görüşme günlerinde çocuğu diğer ebeveyne göstermemesi veya kişisel ilişkinin kurulmasını sürekli şekilde engellemesi halinde hukuki yollara başvurulması mümkündür.
Günümüzde çocuk teslimi ve çocukla kişisel ilişki kurulmasına ilişkin mahkeme kararları eski sistemde olduğu gibi icra müdürlükleri aracılığıyla değil; çocuğun üstün yararı esas alınarak Adli Destek ve Mağdur Hizmetleri Müdürlükleri tarafından, bu müdürlüklerin bulunmadığı yerlerde ise belirlenen hukuk mahkemeleri yazı işleri müdürlüklerince yerine getirilmektedir.
Bu nedenle kişisel ilişkinin engellendiği bir dosyada bir boşanma avukatı tarafından öncelikle mevcut mahkeme kararının kapsamı ve sonrasında izlenecek uygulama yolu değerlendirilmelidir.
Çocuğu Göstermezse Ne Yapılabilir?
Velayeti kendisinde bulunan anne veya baba, mahkeme kararında belirlenen kişisel ilişki düzenine uymakla yükümlüdür.
Örneğin mahkeme;
- Her ayın belirli hafta sonlarında,
- Dini ve resmi bayramların belirli günlerinde,
- Yarıyıl tatilinde,
- Yaz tatilinin belirli bölümünde
çocuğun diğer ebeveynle görüşmesine karar vermiş olabilir.
Bu kararın uygulanmaması halinde hak sahibi ebeveyn, geçerli mahkeme kararıyla birlikte ilgili Adli Destek ve Mağdur Hizmetleri Müdürlüğüne başvurabilir. Kişisel ilişki işleminin başlatılabilmesi için mahkeme tarafından verilmiş bir ilam veya tedbir kararının bulunması gerekmektedir.
Bir Esenyurt boşanma avukatı ile kişisel ilişki uyuşmazlığı değerlendirilirken öncelikle kararın gün ve saatlerinin açık olup olmadığı ve kararın uygulanabilir durumda bulunup bulunmadığı incelenmelidir.
Artık İcra Dairesine Mi Başvuruluyor?
Hayır.
Çocuk teslimi ve çocukla kişisel ilişki kurulmasına ilişkin sistem değiştirilmiştir.
7343 sayılı Kanunla yapılan düzenlemeler sonucunda bu işlemler icra müdürlüklerinden alınarak Adli Destek ve Mağdur Hizmetleri Müdürlüklerine devredilmiştir. Uygulama 8 Mayıs 2023 itibarıyla ülke genelinde yeni sisteme geçirilmiştir.
Yeni sistemin temel amacı çocuğun anne ve baba arasındaki icra uyuşmazlığının bir parçası haline getirilmesini önlemek ve teslim işlemlerini çocuk dostu ortamlarda uzmanlar aracılığıyla yürütmektir.
Bu nedenle bir Beylikdüzü boşanma avukatı tarafından bugün kişisel ilişki kararının uygulanması talep edilirken eski usulde çocuk teslimi için icra takibi başlatılması yerine güncel başvuru sistemi dikkate alınmalıdır.
Adli Destek ve Mağdur Hizmetleri Müdürlüğüne Nasıl Başvurulur?
Çocukla kişisel ilişki hakkı bulunan kişi, mahkeme kararının yerine getirilmemesi halinde ilgili müdürlüğe başvurabilir.
Yetki bakımından esas olarak çocuğun yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki müdürlük görev yapmaktadır. İşlemler çocuk görüşme merkezleri ve belirlenen teslim alanlarında uzmanlar eşliğinde yürütülmektedir.
Başvuruda mahkeme kararının sunulması gerekir. Somut duruma göre kimlik, başvuru formu ve vekil aracılığıyla işlem yapılıyorsa vekâletname gibi belgeler de istenebilmektedir.
Bir Bahçeşehir boşanma avukatı aracılığıyla başvuru yapılacaksa kararın güncel hali ile varsa sonradan kişisel ilişki konusunda verilmiş değişiklik kararlarının da birlikte incelenmesi önemlidir.
Çocuk Görüşme Merkezi Nedir?
Çocuk görüşme merkezleri, çocuk teslimi ve çocukla kişisel ilişki kararlarının çocukların psikolojik ve duygusal durumları gözetilerek uygulanması amacıyla kullanılan alanlardır.
İşlemlerde;
- Psikolog,
- Pedagog,
- Sosyal çalışmacı,
- Çocuk gelişimci,
- Rehber öğretmen
gibi uzmanlar görev alabilmektedir.
Amaç çocuğun kolluk veya klasik icra ortamında teslim edilmesi yerine anne ve baba arasındaki çekişmeden mümkün olduğunca uzak tutulmasıdır.
Bu nedenle kişisel ilişki hakkının kullanılması yalnızca anne ve babanın hakkı olarak değil, aynı zamanda çocuğun ebeveyniyle sağlıklı bağ kurabilmesi açısından değerlendirilmelidir.
Mahkeme Kararına Rağmen Çocuk Getirilmezse Ne Olur?
Başvuru sonrasında müdürlük öncelikle taraflarla iletişim kurarak mahkeme kararının uygulanmasını sağlamaya çalışır.
Kararın rıza ile uygulanmaması halinde yükümlü ebeveyne teslim emri tebliğ edilmesi gündeme gelir. Teslim emrine rağmen kişisel ilişkinin kurulmasının engellenmesi halinde hak sahibinin şikâyeti üzerine aile mahkemesinde kanunda öngörülen yaptırımlar uygulanabilir.
Kişisel ilişki kurulmasına ilişkin teslim emrine aykırı hareket edilmesi veya emrin yerine getirilmesinin engellenmesi halinde koşulları oluştuğunda disiplin hapsi gündeme gelebilmektedir. Şikâyet, işlemi yapan müdürlüğün bulunduğu yerdeki aile mahkemesine yapılmaktadır.
Bu nedenle bir boşanma avukatı tarafından yalnızca “çocuğu göstermiyor” şeklinde genel bir başvuru yerine, hangi tarihlerde kararın uygulanmadığının ve müdürlük sürecinin ne aşamada olduğunun belgelenmesi önemlidir.
Çocuğu Göstermemenin Cezası Var Mıdır?
Mahkeme tarafından belirlenen kişisel ilişki kararının uygulanmasına yönelik teslim emrine aykırı hareket edilmesi halinde, kanuni koşulların oluşması durumunda aile mahkemesi tarafından disiplin hapsine karar verilmesi mümkündür.
Ancak yaptırım kendiliğinden uygulanmaz.
Hak sahibinin kanunda öngörülen süre içerisinde şikâyette bulunması ve mahkemenin kişisel ilişki kararının yerine getirilmesinin engellendiğini tespit etmesi gerekir. Adalet Bakanlığı uygulama rehberinde de bu şikâyetlerin işlemi gerçekleştiren müdürlüğün bulunduğu yerdeki aile mahkemesinde incelendiği belirtilmektedir.
Dolayısıyla olayların ve müdürlük tarafından düzenlenen tutanakların takip edilmesi önemlidir.
Çocuğu Göstermemek Velayetin Değiştirilmesine Neden Olabilir Mi?
Kişisel ilişkinin sürekli şekilde engellenmesi velayet açısından da önemli sonuçlar doğurabilir.
Velayet hakkına sahip ebeveynin görevi yalnızca çocuğun günlük bakımını sağlamak değildir. Çocuğun diğer ebeveynle sağlıklı ilişkisinin korunmasına da mümkün olduğunca katkı sağlaması beklenir.
Adalet Bakanlığının yeni sisteme ilişkin açıklamalarında da kişisel ilişki kararlarına uyulmaması halinde, çocuğun üstün yararına aykırı olmamak kaydıyla velayetin değiştirilebileceğinin taraflara hatırlatılması öngörülmektedir.
Ancak bir veya iki teslim uyuşmazlığının yaşanması velayetin otomatik olarak değiştirilmesi anlamına gelmez.
Mahkeme;
- Engellemenin sürekliliğini,
- Nedenlerini,
- Çocuğun diğer ebeveynle ilişkisine etkisini,
- Çocuğun psikolojik durumunu,
- Anne ve babanın ebeveynlik tutumlarını
birlikte değerlendirir.
Bir Esenyurt boşanma avukatı tarafından velayetin değiştirilmesi talebi düşünülüyorsa kişisel ilişki ihlallerinin düzenli biçimde belgelenmesi ve bunların çocuk üzerindeki etkisinin ortaya konulması önemlidir.
“Çocuk Gitmek İstemiyor” Demek Yeterli Midir?
Uygulamada velayet sahibi ebeveynlerin en sık ileri sürdüğü gerekçelerden biri;
“Çocuk babasına/annesine gitmek istemiyor.”
şeklindeki beyandır.
Ancak mahkeme tarafından geçerli bir kişisel ilişki kararı bulunduğu sürece velayet sahibi ebeveynin kendi kararıyla mahkeme kararını sürekli olarak uygulanmaz hale getirmesi mümkün değildir.
Çocuğun gerçekten diğer ebeveynle görüşmek istememesinin altında;
- Korku,
- Şiddet,
- İhmal,
- Ebeveynler arası çatışma,
- Yönlendirme,
- Çocuğun yaşına özgü geçici tepkiler
gibi farklı nedenler bulunabilir.
Böyle bir durum varsa doğru yöntem mahkeme kararını kendiliğinden uygulamamak değil, çocuğun üstün yararını etkileyen ciddi bir sorun bulunuyorsa kişisel ilişkinin yeniden düzenlenmesini mahkemeden talep etmektir.
Çocuk görüşme merkezlerinde işlemlerin uzmanlar eşliğinde yürütülmesinin önemli nedenlerinden biri de budur.
Çocuğun Hasta Olması Görüşmeye Engel Midir?
Her hastalık veya günlük program kişisel ilişki kararını kendiliğinden ortadan kaldırmaz.
İstanbul Adliyesinin güncel bilgilendirmesinde de çocuğun hastalığı, sınavı, antrenmanı veya benzeri durumların müdürlüğe başvuru yapılmasına kendiliğinden engel olmadığı; işlemlerin mahkeme kararı doğrultusunda yürütüldüğü belirtilmektedir.
Elbette çocuğun sağlık durumunun ciddi olduğu istisnai olaylar ayrı değerlendirilmelidir.
Ancak velayet sahibi ebeveynin her görüşme gününde farklı gerekçeler ileri sürerek kişisel ilişkiyi fiilen ortadan kaldırması ilerleyen süreçte aleyhine değerlendirmeye konu olabilir.
Kişisel İlişki Kararı Yoksa Ne Yapılmalıdır?
Adli Destek ve Mağdur Hizmetleri Müdürlüğü, kendiliğinden kişisel ilişki günü belirleyemez.
Müdürlüğün mevcut bir mahkeme kararını uygulama görevi bulunmaktadır.
Bu nedenle henüz çocukla kişisel ilişki kurulmasına dair herhangi bir mahkeme kararı yoksa öncelikle görevli aile mahkemesinden kişisel ilişkinin düzenlenmesi talep edilmelidir. İstanbul Adliyesi de geçerli mahkeme kararını başvurunun ön şartı olarak açıkça belirtmektedir.
Boşanma davası devam ediyorsa mahkemeden yargılama süresince geçerli olacak tedbiren kişisel ilişki kurulması da talep edilebilir.
Bir Beylikdüzü boşanma avukatı tarafından böyle bir talep hazırlanırken çocuğun yaşı, okul düzeni, tarafların yaşadığı yerler ve çocuğun üstün yararı dikkate alınarak uygulanabilir bir kişisel ilişki takvimi istenmesi önemlidir.
Mevcut Kişisel İlişki Düzeni Uygun Değilse Değiştirilebilir Mi?
Evet.
Çocuğun yaşı büyüdükçe, eğitim koşulları veya anne ve babanın ikamet yerleri değiştikçe daha önce verilen kişisel ilişki düzeni uygulanamaz veya çocuğun yararına aykırı hale gelebilir.
Örneğin;
- Taraflardan birinin başka şehre taşınması,
- Çocuğun okul programının değişmesi,
- Çocuğun sağlık durumunda önemli değişiklik meydana gelmesi,
- Mevcut görüşme düzeninin çocuk açısından ciddi sorunlara yol açması
halinde kişisel ilişkinin yeniden düzenlenmesi talep edilebilir.
Adli Destek ve Mağdur Hizmetleri Müdürlüğünün mahkeme kararındaki gün ve saatleri kendi kararıyla değiştirme yetkisi bulunmamaktadır. Kararın değiştirilmesi gerekiyorsa bunun aile mahkemesinden talep edilmesi gerekir.
Çocuğu Göstermeyen Ebeveyne Karşı Delil Nasıl Toplanır?
Kişisel ilişkinin sistematik şekilde engellendiği iddia ediliyorsa olayların belgelenmesi önemlidir.
Özellikle müdürlük üzerinden yürütülen işlemlerde gerçekleştirilemeyen teslimlere ilişkin tutanaklar önemli olabilir.
Bunun yanında somut olayın özelliklerine göre;
- WhatsApp yazışmaları,
- SMS mesajları,
- E-posta yazışmaları,
- Mahkeme kararları,
- ADM kayıt ve tutanakları,
- Hukuka uygun diğer belgeler
değerlendirilebilir.
Örneğin velayet sahibi ebeveynin mesajla açıkça;
“Çocuğu sana bir daha göstermeyeceğim.”
şeklinde beyanda bulunması somut olay kapsamında önem taşıyabilir.
Ancak delil toplama amacıyla karşı tarafın özel telefonuna veya hesaplarına hukuka aykırı şekilde erişilmemelidir.
Kişisel İlişki Engellenirken Nafaka Ödenmeye Devam Eder Mi?
Evet. Çocukla kişisel ilişki hakkı ile iştirak nafakası yükümlülüğü birbirinden farklı hukuki konulardır.
Velayet sahibi ebeveyn çocuğu göstermiyor diye nafaka borçlusunun kendi kararıyla nafaka ödemeyi bırakması doğru değildir.
Aynı şekilde nafakanın ödenmemesi de velayet sahibi ebeveyne;
“Nafaka ödemediği için çocuğu göstermiyorum.”
deme hakkı vermez.
Her iki hakkın ve yükümlülüğün kendi hukuki yolları bulunmaktadır.
Nafaka ödenmiyorsa nafaka alacağı için gerekli hukuki yollara; kişisel ilişki engelleniyorsa çocukla kişisel ilişki kararının uygulanmasına yönelik hukuki yollara ayrı ayrı başvurulmalıdır.
Bir Bahçeşehir boşanma avukatı tarafından dosya değerlendirilirken nafaka ile çocuk teslimi uyuşmazlığının birbirine karşı yaptırım olarak kullanılmaması gerektiği gözetilmelidir.
Anne veya Baba Çocuğu Kaçırırsa Ne Olur?
Çocuğun yalnızca belirlenen görüşme saatinde teslim edilmemesi ile çocuğun yerleşim yerinden alınarak uzun süre diğer ebeveynden saklanması aynı nitelikte değildir.
Özellikle çocuğun bulunduğu yerin gizlenmesi, yurtdışına çıkarılması veya mahkeme kararlarının uygulanmasını engellemeye yönelik daha ağır davranışlar varsa farklı hukuki ve gerektiğinde cezai süreçler gündeme gelebilir.
Bu tür durumlarda olayın niteliğine göre aile hukuku, çocuk teslimi mevzuatı ve varsa uluslararası çocuk kaçırma hükümleri birlikte değerlendirilmelidir.
Çocukla Kişisel İlişki Kurulması Ücretli Midir?
Yeni sistem kapsamında Adli Destek ve Mağdur Hizmetleri Müdürlükleri tarafından yürütülen çocuk teslimi ve çocukla kişisel ilişki işlemleri için taraflardan ücret alınmamaktadır. İşlemlere ilişkin giderler Bakanlık bütçesinden karşılanmaktadır.
Bu düzenlemenin amaçlarından biri çocukla görüşme hakkının ekonomik koşullardan bağımsız şekilde uygulanabilmesini sağlamaktır.
Esenyurt, Beylikdüzü ve Bahçeşehir’de Çocukla Kişisel İlişki Uyuşmazlıkları
Çocukla kişisel ilişkinin engellenmesi halinde öncelikle mevcut mahkeme kararının içeriği ve çocuğun yerleşim yeri dikkate alınmalıdır.
Bir Esenyurt boşanma avukatı tarafından dosya değerlendirilirken mahkeme kararının uygulanmadığı tarihler, Adli Destek ve Mağdur Hizmetleri Müdürlüğü işlemleri ve varsa teslim tutanakları birlikte incelenebilir.
Bir Beylikdüzü boşanma avukatı ile yürütülen uyuşmazlıkta kişisel ilişkinin sistematik biçimde engellenmesinin velayet üzerindeki olası sonuçları ve gerektiğinde velayetin değiştirilmesi talebi ayrıca değerlendirilmelidir.
Aynı şekilde Bahçeşehir boşanma avukatı desteği alınan aile hukuku uyuşmazlıklarında çocuğun anne ve baba arasındaki çekişmenin içerisinde bırakılmaması ve hukuki taleplerin her şeyden önce çocuğun üstün yararı çerçevesinde oluşturulması önem taşımaktadır.
Sonuç
Mahkeme tarafından çocukla kişisel ilişki kurulmasına karar verilmiş olmasına rağmen velayet sahibi ebeveynin bu görüşmeleri sürekli şekilde engellemesi halinde hak sahibi ebeveyn hukuki yollara başvurabilir.
Güncel sistemde çocukla kişisel ilişki kararlarının uygulanması Adli Destek ve Mağdur Hizmetleri Müdürlükleri tarafından, çocuk dostu görüşme merkezlerinde ve uzmanların katılımıyla gerçekleştirilmektedir.
Kararın uygulanmaması halinde teslim emri düzenlenmesi, şartlarının bulunması durumunda aile mahkemesine şikâyet ve disiplin hapsi yaptırımı gündeme gelebilir. Kişisel ilişkinin sistematik biçimde engellenmesi ise somut olay ve çocuğun üstün yararı kapsamında velayet düzenlemesinin yeniden değerlendirilmesine de neden olabilir.
Ancak kişisel ilişki uyuşmazlıklarında temel amaç anne veya babayı cezalandırmak değil, çocuğun her iki ebeveyniyle de güvenli ve sağlıklı bir ilişki kurabilmesini sağlamaktır.
Çocukla kişisel ilişki, velayet, çocuk teslimi ve iştirak nafakasına ilişkin uyuşmazlıkların mevcut mahkeme kararları ve somut olayın koşulları çerçevesinde hukuki olarak değerlendirilmesi önem taşımaktadır.
Boşanma ve aile hukukuna ilişkin hukuki danışmanlık için:
İletişim: 0542 547 48 51