Uyuşturucu dosyalarında en önemli konulardan biri, ele geçirilen maddenin kişisel kullanım amacıyla mı yoksa ticaret amacıyla mı bulundurulduğunun belirlenmesidir.
Çünkü kullanmak için uyuşturucu bulundurma TCK m.191, uyuşturucu ticareti ise TCK m.188 kapsamında düzenlenmiş olup iki suç arasında ceza ve yargılama bakımından çok büyük fark bulunmaktadır.
Uyuşturucu Kullanma Suçu Nedir?
TCK m.191'e göre;
- Kullanmak için uyuşturucu satın almak,
- Kabul etmek,
- Bulundurmak,
- Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanmak
suçtur.
Bu suçun cezası 2 yıldan 5 yıla kadar hapis cezasıdır.
Ancak TCK m.191 bakımından özel bir sistem bulunmaktadır. Soruşturma aşamasında şüpheli hakkında kural olarak 5 yıl süreyle kamu davasının açılmasının ertelenmesine karar verilir ve en az bir yıl denetimli serbestlik tedbiri uygulanır. Denetimli serbestlik süresi kanundaki şartlarla uzatılabilir ve gerektiğinde tedavi uygulanabilir.
Uyuşturucu Ticareti Suçu Nedir?
TCK m.188/3'e göre uyuşturucu veya uyarıcı maddeyi;
- Satmak,
- Satışa arz etmek,
- Başkasına vermek,
- Sevk etmek,
- Nakletmek,
- Depolamak,
- Ticaret amacıyla satın almak, kabul etmek veya bulundurmak
uyuşturucu ticareti suçunu oluşturabilir.
Bu suçun cezası 10 yıldan az olmamak üzere hapis ve 1.000 günden 20.000 güne kadar adli para cezasıdır. Uyuşturucu verilen veya satılan kişinin çocuk olması hâlinde hapis cezası 15 yıldan az olamaz.
Bu nedenle;
“Para karşılığında satmadım, sadece arkadaşıma verdim.”
şeklindeki bir durum da şartları varsa TCK m.188 kapsamında değerlendirilebilir. Ticaret suçunun oluşması için mutlaka para alınması şart değildir.
Kullanma ile Ticaret Arasındaki Temel Fark Nedir?
Temel ayrım uyuşturucunun hangi amaçla bulundurulduğudur.
Kişi maddeyi kendi tüketimi amacıyla bulunduruyorsa TCK m.191; satmak, başkasına vermek veya ticari amaçla bulunduruyorsa TCK m.188 gündeme gelir.
Ancak kişinin yalnızca;
“Ben kullanıcıyım, satıcı değilim.”
demesi tek başına yeterli değildir.
Dosyadaki bütün deliller birlikte değerlendirilir.
Uyuşturucu Miktarı Tek Başına Ticaret Suçunu Gösterir Mi?
Hayır.
Uyuşturucu miktarı önemli bir kriterdir ancak tek başına belirleyici değildir.
Yargıtay uygulamasında;
- Maddenin miktarı ve türü,
- Nasıl paketlendiği,
- Nerede ve nasıl bulunduğu,
- Şüphelinin kullanıcı olup olmadığı,
- Başkasına satış veya verme davranışının bulunup bulunmadığı,
- Hassas terazi veya paketleme malzemesi,
- Telefon ve mesaj kayıtları,
- Para hareketleri,
- Fiziki takip ve tanık anlatımları
bir bütün olarak değerlendirilmektedir.
Yargıtay 8. Ceza Dairesinin 10.12.2024 tarihli kararında da uyuşturucunun miktarı yanında bulunduruluş biçimi, satış veya devir davranışı, ihbar, savunma, madde çeşitliliği ve ticarete işaret eden başka materyallerin bulunup bulunmadığının birlikte değerlendirilmesi gerektiği belirtilmiştir.
Dolayısıyla hukukta herkes için geçerli;
“Şu gramın altı kullanma, üstü ticarettir.”
şeklinde tek ve kesin bir sınırdan söz etmek doğru değildir.
Hassas Terazi Bulunması Ticaret İçin Yeterli Midir?
Tek başına her durumda yeterli olmayabilir ancak önemli bir delildir.
Özellikle uyuşturucu maddeyle birlikte;
- Hassas terazi,
- Çok sayıda küçük paket,
- Boş kilitli poşet,
- Satışa ilişkin mesajlar,
- Açıklanamayan para hareketleri
bulunması ticaret iddiasını güçlendirebilir.
Yargıtay kararlarında da hassas terazinin uyuşturucu kalıntılarıyla birlikte bulunması ve diğer delillerle desteklenmesi ticaret yönünden değerlendirmeye alınmaktadır.
Ancak tek bir delilden hareketle otomatik olarak mahkûmiyet kurulması yerine dosyanın bütünü incelenmelidir.
Telefon Mesajları Uyuşturucu Ticareti Delili Olabilir Mi?
Evet.
Telefon incelemesinde;
- Uyuşturucu fiyatı,
- Miktarı,
- Teslim yeri,
- Para gönderimi,
- Satış veya temine ilişkin görüşmeler
tespit edilmişse bunlar ticaret suçunun değerlendirilmesinde kullanılabilir.
Ancak mesajların hukuka uygun şekilde elde edilmiş olması, gerçekten sanığa ait olduğunun ortaya konulması ve konuşmaların bağlamının değerlendirilmesi gerekir.
Özellikle “mal”, “paket” veya benzeri farklı anlamlara gelebilecek tek kelimelerden hareketle, başka delil olmadan doğrudan uyuşturucu ticareti sonucuna ulaşılması her dosyada doğru olmayabilir.
Uyuşturucunun Küçük Paketler Hâlinde Olması Önemli Midir?
Evet.
Maddenin çok sayıda ayrı ve satışa hazır paket hâlinde bulunması ticaret amacı bakımından önemli bir emare olabilir.
Buna karşılık maddenin tek parça hâlinde bulunması, satışa ilişkin başka bir delilin olmaması ve miktarın kişinin kullanım alışkanlığı ile uyumlu olması kullanmak için bulundurma değerlendirmesini destekleyebilir.
Yargıtay'ın güncel kararlarında da miktar, paketleme şekli ve ele geçiriliş biçiminin suç vasfının belirlenmesinde birlikte değerlendirildiği görülmektedir.
Kişinin Uyuşturucu Kullanıcısı Olması Ticaret Suçunu Engeller Mi?
Hayır.
Bir kişinin uyuşturucu kullanıyor olması aynı zamanda uyuşturucu ticareti yapamayacağı anlamına gelmez.
Bu nedenle kan veya saç analizinde uyuşturucu kullanımının tespit edilmesi;
“Bu kişi kesinlikle yalnızca kullanıcıdır.”
sonucunu doğurmaz.
Aynı şekilde analizde uyuşturucu çıkmaması da tek başına kişinin ticaret yaptığı anlamına gelmez.
Her iki durumda da satış veya başkasına verme yönündeki somut deliller ayrıca değerlendirilmelidir.
Kullanmak İçin Bulundurma Dosyasında Denetimli Serbestlik Nasıl Uygulanır?
TCK m.191 kapsamında soruşturma başlatıldığında şüpheli hakkında kural olarak 5 yıl kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı verilir.
Bu süre içerisinde en az 1 yıl denetimli serbestlik uygulanır. Güncel düzenlemeye göre bu süre Cumhuriyet savcısının kararıyla altışar aylık dönemler hâlinde en fazla iki yıl daha uzatılabilir. Ayrıca gerekli görülürse kişi tedaviye tabi tutulabilir.
Kişinin yükümlülüklere uymaması veya erteleme süresi içerisinde kanunda belirtilen ihlalleri gerçekleştirmesi hâlinde kamu davası açılması gündeme gelebilir.
Bu sistem uyuşturucu ticareti suçunda uygulanmaz.
Uyuşturucu Ticareti Suçunda Ceza Neden Çok Daha Ağırdır?
TCK m.188 toplum sağlığına yönelik daha ağır bir suç olarak düzenlenmiştir.
Örneğin uyuşturucunun;
- Eroin,
- Kokain,
- Morfin,
- Sentetik kannabinoid ve kanunda sayılan diğer belirli maddelerden olması
veya ticaret fiilinin okul, yurt, hastane, kışla ya da ibadethane gibi yerlerin kanunda belirtilen mesafe içerisindeki umuma açık bölgelerinde gerçekleştirilmesi hâlinde cezada yarı oranında artırım gündeme gelebilir.
Bu nedenle TCK m.188 dosyalarında suçun yalnızca ticaret olup olmadığı değil, nitelikli hâllerin bulunup bulunmadığı da ayrıca incelenmelidir.
Uyuşturucu Ticareti İddiasında Hangi Deliller İncelenmelidir?
Bir ağır ceza avukatı açısından özellikle;
- Arama ve el koyma kararının hukuka uygunluğu,
- Uyuşturucunun net miktarı ve türü,
- Kriminal inceleme raporları,
- Telefon inceleme kayıtları,
- WhatsApp mesajları,
- HTS kayıtları,
- Hassas terazi ve paketleme materyalleri,
- Para hareketleri,
- Fiziki takip tutanakları,
- Tanık ve alıcı beyanları
birlikte değerlendirilmelidir.
Özellikle hukuka aykırı arama sonucu ele geçirilen uyuşturucunun delil olarak kullanılıp kullanılamayacağı da ayrıca tartışılabilir.
Esenyurt, Büyükçekmece, Beylikdüzü ve Bahçeşehir’de Uyuşturucu Suçları
Bir Esenyurt ceza avukatı tarafından uyuşturucu dosyası incelenirken öncelikle eylemin TCK m.188 mi yoksa TCK m.191 mi kapsamında olduğu değerlendirilmelidir.
Bir Büyükçekmece ceza avukatı tarafından ticaret iddiasında uyuşturucu miktarı yanında paketleme şekli, telefon kayıtları, hassas terazi ve para hareketlerinin birlikte incelenmesi önemlidir.
Bir Beylikdüzü ceza avukatı tarafından kullanmak için bulundurma dosyalarında denetimli serbestlik ve kamu davasının açılmasının ertelenmesi süreci takip edilmelidir.
Bir Bahçeşehir ceza avukatı veya İstanbul ağır ceza avukatı tarafından ise TCK m.188 kapsamında hukuka aykırı arama, telefon incelemeleri ve ticaret kastına ilişkin deliller ayrıca değerlendirilmelidir.
Sonuç
Uyuşturucu kullanma ile uyuşturucu ticareti arasındaki temel fark maddenin hangi amaçla bulundurulduğudur.
TCK m.191 kapsamında kullanmak için uyuşturucu bulundurmanın cezası 2 yıldan 5 yıla kadar hapis olmakla birlikte, soruşturma aşamasında kural olarak 5 yıllık kamu davasının açılmasının ertelenmesi ve denetimli serbestlik sistemi uygulanır.
TCK m.188 kapsamında uyuşturucu satmak, başkasına vermek, sevk etmek, nakletmek, depolamak veya ticaret amacıyla bulundurmak ise 10 yıldan az olmamak üzere hapis ve adli para cezasını gerektiren çok daha ağır bir suçtur.
Ancak ayrım yalnızca uyuşturucunun miktarına göre yapılmaz. Yargıtay uygulamasında miktar, paketleme biçimi, hassas terazi, telefon mesajları, para hareketleri, sanığın kullanıcı olup olmadığı ve başkasına satış veya verme yönünde somut davranış bulunup bulunmadığı birlikte değerlendirilmektedir.
Esenyurt ceza avukatı, Büyükçekmece ceza avukatı, Beylikdüzü ceza avukatı, Bahçeşehir ceza avukatı ve İstanbul ağır ceza avukatı kapsamında uyuşturucu kullanma, kullanmak için uyuşturucu bulundurma, uyuşturucu ticareti ve TCK m.188 kapsamındaki ceza davalarına ilişkin hukuki destek alınabilir.
İletişim: 0542 547 48 51