Adli sicil kaydı, kesinleşmiş ceza mahkûmiyetlerine ilişkin bilgilerin tutulduğu kayıt sistemidir. Halk arasında “sabıka kaydı” olarak da bilinir.
Ancak adli sicil kaydının silinmesi ile arşiv kaydının silinmesi aynı şey değildir.
Bir mahkûmiyet önce adli sicil kaydından çıkarılarak arşive alınabilir; arşiv kaydının tamamen silinmesi için ise ayrıca kanunda belirtilen süre ve şartların gerçekleşmesi gerekir.
Adli Sicil Kaydı Ne Zaman Silinir?
5352 sayılı Adlî Sicil Kanunu m.9 kapsamında adli sicildeki kayıtlar başlıca;
- Cezanın veya güvenlik tedbirinin infazının tamamlanması,
- Mahkûmiyeti bütün sonuçlarıyla ortadan kaldıran şikâyetten vazgeçme veya etkin pişmanlık,
- Ceza zamanaşımının dolması,
- Genel af
hâllerinde adli sicilden çıkarılır.
Ancak kayıt çoğu durumda tamamen yok olmaz; arşiv kaydına alınır.
Örneğin hapis cezasının infazı tamamlanmışsa kaydın hâlen normal adli sicil belgesinde görünmesi durumunda silme talebinde bulunulabilir.
Arşiv Kaydı Ne Zaman Silinir?
Arşiv kayıtlarının silinmesi 5352 sayılı Kanun m.12'de düzenlenmiştir.
Kural olarak diğer mahkûmiyetler bakımından kayıt, arşive alınma şartlarının oluştuğu tarihten itibaren 5 yıl geçmesiyle tamamen silinir.
Ancak bazı mahkûmiyetler bakımından süre daha uzundur.
Anayasa m.76 veya Türk Ceza Kanunu dışındaki özel kanunlar nedeniyle belirli hak yoksunluklarına yol açan mahkûmiyetlerde arşiv kaydı;
- Yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı alınmışsa 15 yıl,
- Bu karar alınmamışsa 30 yıl
sonra silinebilir.
Bu nedenle;
“Ceza bitti, arşiv kaydı da hemen silinir.”
şeklindeki düşünce doğru değildir.
Yasaklanmış Hakların Geri Verilmesi Kararı Nedir?
Bazı mahkûmiyetler kişinin;
- Belirli kamu görevlerine,
- Seçilme hakkına,
- Özel kanunlarla düzenlenen bazı meslek veya görevlere
ilişkin hak yoksunluklarına neden olabilir.
Bu tür durumlarda yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı, arşiv kaydının daha erken silinebilmesi açısından önem taşıyabilir.
Özellikle 30 yıllık sürenin 15 yıla düşmesi bakımından bu kararın bulunup bulunmadığı kontrol edilmelidir.
Suç Kanundan Çıkarılmışsa Kayıt Silinir Mi?
Evet.
Bir fiilin daha sonra kanunla suç olmaktan çıkarılması hâlinde o mahkûmiyete ilişkin adli sicil ve arşiv kayıtları talep aranmaksızın tamamen silinir.
Aynı şekilde kanun yararına bozma veya yargılamanın yenilenmesi sonucunda beraat ya da ceza verilmesine yer olmadığı kararı kesinleşmişse önceki mahkûmiyete ilişkin kayıt tamamen silinir.
Adli Sicil ve Arşiv Kaydını Kim Siler?
Adli sicil ve arşiv kayıtlarının silinmesi konusunda görevli makam artık mahkemeler değil, Adalet Bakanlığı Adlî Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüdür.
Genel Müdürlük, başvuruları inceleyerek kanundaki şartların oluşması hâlinde kaydın adli sicilden çıkarılması veya arşivden tamamen silinmesi işlemini gerçekleştirir.
Adli Sicil Silme Başvurusu Nasıl Yapılır?
En kolay yöntemlerden biri e-Devlet üzerinden başvuru yapmaktır.
e-Devlet'te Adalet Bakanlığının;
“Adli Sicil Silme ve Düzeltme Talebi”
hizmeti bulunmaktadır. Başvurunun durumu da sistem üzerinden takip edilebilir.
Ayrıca Adlî Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüne dilekçe ile başvurulması da mümkündür. Bakanlık başvuruların bizzat, posta ve çeşitli resmî kanallar aracılığıyla da alınabildiğini belirtmektedir.
Başvuruya Hangi Belgeler Eklenebilir?
Dosyanın durumuna göre;
- Kesinleşmiş mahkeme kararı,
- İnfazın tamamlandığını gösteren belge,
- Adli sicil ve arşiv kaydı,
- Yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı,
- Kimlik bilgileri
başvuruya eklenebilir.
Özellikle eski dosyalarda infaz bilgilerinin sisteme eksik veya geç işlenmiş olması nedeniyle kayıt otomatik silinmemiş olabilir.
Bu durumda gerekli belgelerle adli sicil kaydının silinmesi ve şartları varsa arşiv kaydının da tamamen silinmesi talep edilebilir.
Adli Sicil Kaydı Silinince Arşiv Kaydı da Silinir Mi?
Hayır.
Bu iki işlem birbirinden farklıdır.
Örneğin kişi cezasını tamamen infaz etmişse mahkûmiyet normal adli sicil kaydından çıkarılabilir ancak kayıt arşivde tutulmaya devam edebilir.
Arşivden tamamen silinmesi için 5352 sayılı Kanun m.12'deki sürelerin ayrıca dolması gerekir.
e-Devlet'te “Adli Sicil Kaydı Yoktur” Yazması Arşivin de Silindiği Anlamına Gelir Mi?
Her zaman değil.
Normal adli sicil sorgulamasında;
“Adli sicil kaydı yoktur.”
sonucunun çıkması, kişinin arşiv kaydının da mutlaka tamamen silindiği anlamına gelmeyebilir.
Adli sicil ile arşiv kayıtları farklı kurallara tabidir ve arşiv bilgilerine erişim de kanunla sınırlandırılmıştır.
Başvuru Reddedilirse Ne Yapılabilir?
Adlî Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü, kaydın silinmesi için gerekli şartların oluşmadığını düşünürse başvuruyu reddedebilir.
Bu durumda;
- Hangi mahkûmiyet kaydının bulunduğu,
- İnfazın ne zaman tamamlandığı,
- Kaydın ne zaman arşive alındığı,
- 5, 15 veya 30 yıllık süreden hangisinin uygulanacağı,
- Yasaklanmış hakların geri verilmesi kararının gerekip gerekmediği
yeniden değerlendirilmelidir.
Esenyurt, Büyükçekmece, Beylikdüzü ve Bahçeşehir’de Adli Sicil Kaydı Silme
Bir Esenyurt ceza avukatı tarafından adli sicil kaydı incelenirken öncelikle cezanın infazının tamamlanıp tamamlanmadığı belirlenmelidir.
Bir Büyükçekmece ceza avukatı tarafından arşiv kaydının silinmesinde 5352 sayılı Kanun m.12 kapsamında uygulanacak 5, 15 veya 30 yıllık süre tespit edilmelidir.
Bir Beylikdüzü ceza avukatı veya Bahçeşehir ceza avukatı tarafından ise gerekli hâllerde yasaklanmış hakların geri verilmesi ve Adlî Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüne yapılacak silme başvurusu birlikte değerlendirilebilir.
Sonuç
Adli sicil kaydı ile arşiv kaydının silinmesi farklı şartlara tabidir.
Cezanın infazının tamamlanması hâlinde mahkûmiyet kural olarak adli sicilden çıkarılarak arşiv kaydına alınır.
Arşiv kaydı ise mahkûmiyetin türüne göre;
- Kural olarak 5 yıl,
- Belirli hak yoksunluklarına neden olan mahkûmiyetlerde yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı varsa 15 yıl,
- Bu karar yoksa 30 yıl
sonunda tamamen silinebilir.
Silme işlemleri Adalet Bakanlığı Adlî Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü tarafından yürütülmektedir ve vatandaşlar e-Devlet üzerinden Adli Sicil Silme ve Düzeltme Talebi oluşturabilir.
Bu nedenle başvuru yapılmadan önce mahkûmiyetin türü, infaz tarihi, arşive alınma tarihi ve yasaklanmış hakların geri verilmesinin gerekip gerekmediği ayrı ayrı değerlendirilmelidir.
Esenyurt ceza avukatı, Büyükçekmece ceza avukatı, Beylikdüzü ceza avukatı, Bahçeşehir ceza avukatı ve İstanbul ceza avukatı kapsamında adli sicil kaydı silme, arşiv kaydı silme ve yasaklanmış hakların geri verilmesine ilişkin hukuki destek alınabilir.
İletişim: 0542 547 48 51